sage agb & post-agb

Download SAGE AGB & post-AGB

Post on 08-Jan-2016

35 views

Category:

Documents

5 download

Embed Size (px)

DESCRIPTION

Rezultati. općenito t v  , A K  ,  , v e  R Aqr, V366 Car, V835 Cen  T dust = const, a max ( mala zrnca ) = const RR Tel  T dust = const, a max ( velika zrnca )    RX Pup  T dust, I , II  , a max ( velika zrnca )  - PowerPoint PPT Presentation

TRANSCRIPT

  • Usporedbom izmeu objekata snimljenih Spitzerovim infracrvenim teleskopom (kampanja SAGE), 2MASS-om i MSX-om s poznatim AGB i post-AGB objektima u Velikom Magellanovom oblaku, identificirana su 198 AGB i 630 post-AGB zvijezdi. Pokazalo se da poloaj tipinih objekata u dvobojnim dijagramima za MW nije mogue primijeniti na i LMC. Podruja u dvobojnim dijagramima kojima u MW prevladavaju mlade zvijezde, u LMC kontaminirana su post-AGB objektima. Hidrodinamiki modeli za zvijezde u LMC pokazuju manju prisutnost praine u zvjezdanim ovojnicama, a samim time i manji gubitak mase

    SAGE AGB & post-AGBCIRKUMSTELARNA PRAINA OKO SIMBIOTSKIH MIRA

    T. Jurki, D. Kotnik-Karuza

    Odsjek za fiziku, Filozofski fakultet Sveuilita u RijeciU ovome radu istraivana su svojstva cirkumstelarne praine sedam junih simbiotskih zvijezda, o Cet, KM Vel, V835 Cen, V366 Car, RR Tel, R Aqr and RX Pup, analizom JHKL magnituda sjaja u bliskom infracrvenom podruju. Simbiotske zvijezde su redovno promatrane barem 10 godina u razliitim epohama sa Junoafrikog astronomskog observatorija (SAAO). Sjaj zvijezda je korigiran za meuzvjezdanu ekstinkciju koritenjem koeficijenata vizualne ekstinkcije Av danih u Tablici 1. Krivulje sjaja ispravljene su za pulsacije komponente Mire kako bi dobili samo dugorone varijacije sjaja. RR Tel, R Aqr i RX Pup pokazuju pomrinske periode smanjenja sjaja.

    Numeriki kod DUSTY koriten je za modeliranje svojstava cirkumstelarne prainaste ljuske oko hladnije Mira komponente, a pod pretpostavkom sferne geometrije s Mirom u sreditu sferne ljuske praine. Kao ulazno zraenje Mire u prainastu ljusku, uzeto je zraenje crnog tijela na temperaturi izmeu 2300 K i 2600 K, u ovisnosti o spektralnom tipu Mire i u skladu s podacima iz literature. Zvjezdana temperatura o Cet jedina je modelirana zbog neodreenosti spektralnog tipa. Komponente Mira posjeduju jake zvjezdane vjetrove zbog ega tlak zraenja na zrnca praine uzrokuje ekspanziju ovojnice. U koritenoj analitikoj aproksimaciji za vjetrove uzrokovane tlakom zraenja, gustoa broja zrnaca praineh je funkcija skalirane udaljenosti od zvijezde y =r/rin, poetne vi i terminalne ve brzine vjetra, dok je rin unutarnji polumjer prainaste ljuske (sublimacijski polumjer):

    Za raspodjelu veliina zrnaca upotrebljena je MRN raspodjela , ( amin a amax ), gdje su kao konstantni ulazni parametri uzeti najmanja veliina zrna amin = 0.005 m i q = 3.5, dok se najvea veliina zrna amax odreuje modeliranjem. Pretpostavljen je sastav praine tipian za zvijezdu tipa Mire koji sadri 100% vruih silikata. Vanjski polumjer prainaste ljuske postavljen je na 20 rin, dok se unutarnji polumjer ljuske rin i s njime povezana sublimacijska temperatura Tdust odreuju modeliranjem. Krivulje sjaja sedam junih simbiotskih zvijezda korigirane za pulzacije MireOpaanja i metode analize U ovome radu predstavljen je model prainastih ovojnica simbiotskih Mira, te odreena njihova svojstva u dugim vremenskim intervalima. U istraivanju su koritena dugorona opaanja u bliskom infracrvenom podruju (JHKL), te s infracrvenih ISO i IRAS satelita u srednjem IR podrujuza simbiotske zvijezde o Cet, RX Pup, KM Vel, V366 Car, V835 Cen, HM Sag, V1016 Cyg, RR Tel, V407 Cyg i R Aqr. U cilju praenja promjena sjaja i evolucije boja u vremenu, izraen je algoritam kojim su uklonjene pulzacije Mire i korigirane svjetlosne krivulje.Uz pretpostavku sferne raspodjele praine u neposrednoj blizini hladne Mire, odreene su temperatura i svojstva prainaste ovojnice: raspodjela gustoe i veliine zrna, optika dubina, terminalna brzina vjetra i gubitak mase za vrijeme i izvan perioda pomraenja prainom. Za modeliranje radijativnog prijenosa zraenja kroz prainu koriten je numeriki kod DUSTY. Preliminarni rezultati ovog sistematskog istraivanja svojstava prainastih ovojnica simbiotskih Mira daju uvid u zajedniku prirodu praine u tim objektima. Istraivanje e takoer obuhvatiti identifikaciju i izuavanje IR svojstava simbiotskih, AGB i post-AGB zvijezda i planetarnih maglica u Velikom Magellanovom oblaku obuhvaenih Spitzerovom SAGE kampanjom kako bi dobili uvid u vremensku evolucijsku sliku tih objekata.SaetakDanchi W. C. et al. 1994, AJ, 107, 1469Ivezic Z., Elitzur M. 1997, MNRAS 287, 799 Ivezic Z. et al. 1999, User Manual for DUSTY, University of Kentucky Internal Report, www.pa.uky.edu/ ~ moshe/dustyKotnik-Karuza D. et al. 2006, A&A, 452, 503Mathis J.S., Rumpl W., Nordsieck K.H. 1977, ApJ, 217, 425 Mikolajewska J. 1999, in Optical and Infrared Spectroscopy of Circumstellar Matter, eds. E. W. Guenther, B. Stecklum, S. Klose, ASP Conf. Ser. 188, 291Ossenkopf V., Henning, Th., Mathis J.S. 1992, A&A, 261, 567Whitelock P. A. 2002, in Symbiotic stars probing stellar evolution, eds. R. L. M. Corradi, J. Mikolajewska, T. J. Mahoney, ASP Conf. Ser. 303, 41

    Literatura(1) modeliranoTMiratemperatura komponente Mire(2) parametar odreen spektralnim razredom i iz Feast (1983a) Tdust sublimacijska temperatura praine(3) parametar odreen spektralnim razredom i iz Feast (1983b)amaxnajvea veliina zrna(4) parametar odreen spektralnim razredom i iz Whitelock (2000) te Danchi (1994)v vizualna optika dubina(5) parametar odreen spektralnim razredom i iz Mikolajewska (1999)AKekstinkcija pri K

    * Periodi smanjenja sjaja I, II i IIIbrzina gubitka mase** Periodi najmanjeg pomraenja 1980, 1986 and 1994; priodi pomraenja I i IIveterminalna brzina vjetra Ponaanje parametara modela pri prelasku u period smanjenja sjaja:Dvobojni dijagrami sedam junih simbiotskih Mira s teorijskim modelima i ekstinkcijama na K (AK)

    Pomraenje

    Parametri

    Simbiotske Mire

    Cet

    KM Vel

    V835 Cen

    V366 Car

    RR Tel*

    R Aqr

    RX Pup**

    TMira (K)

    2600 (1)

    2500 (2)

    2500 (2)

    2500 (2)

    2500 (3)

    2300 (4)

    2300 (5)

    Tdust (K)

    1100

    [1000 1150]

    1150

    [1050 1200]

    1000

    [900 1100]

    800

    [600 850]

    650

    [630 670]

    700

    [650 800]

    Minimum

    amax ((m)

    0.15

    [0.10 0.20]

    0.10

    [0.05 0.15]

    0.15

    [0.10 0.20]

    1.40

    [1.20 1.80]

    0.15

    [0.13 0.17]

    1.70

    [1.55 1.90]

    (v

    0.4 3.4

    8.3 12.6

    1.3 5.4

    1.9 4.2

    0.55 8.80

    3.2 5.3

    AK

    0.04 0.38

    0.9 1.4

    0.15 0.65

    0.23 0.52

    0.07 1.07

    0.36 0.60

    (10-6 MSun/yr)

    2.7 3.3

    9.1 13.6

    4.6 9.7

    4.6 9.7

    0.65 10.1

    8.7 13.8

    ve (km/s)

    14.4 16.1

    11.0 12.1

    17.4 20.9

    17.4 20.9

    7.8 10.3

    13.9 16.0

    TMira (K)

    2500

    2500

    2500

    2300

    2300

    Tdust (K)

    950

    [950 1000]

    1000

    [900 1100]

    750

    [700 850]

    650

    [600 750]

    900

    [850 900]

    Period(i)

    amax ((m)

    0.15

    [0.15 0.20]

    0.15

    [0.10 0.20]

    0.85

    [0.85 0.95]

    0.15

    [0.10 0.15]

    1.10

    [1.10 1.15]

    (v

    11.9 20.3

    15.3

    4.6 9.5

    10.9 21.4

    5.6 7.5

    AK

    1.33 2.27

    1.86

    0.56 1.16

    1.3 2.6

    0.63 0.84

    (10-6 MSun/yr)

    9.6 15.4

    11.4

    9.7 17.3

    12.3 23.0

    9.9 12.8

    ve (km/s)

    9.3 10.6

    10.5

    12.0 15.7

    6.3 7.4

    16.9 18.6

    TMira (K)

    2300

    Period III

    Tdust (K)

    700

    [700 750]

    (1994 1998)

    amax ((m)

    2.00

    [1.80 2.20]

    (v

    2.5 5.1

    AK

    0.28 0.57

    (10-6 MSun/yr)

    7.0 13.9

    ve (km/s)

    13.9 16.8

    Simbiot.

    Mira

    Drugo ime

    Spektralni tip

    Av

    d

    (kpc)

    P

    (dani)

    Cet

    HD 14386

    MWC 35

    Mira M2-7III

    Karovska et al. 1997, ApJ, 482, L175

    Whitelock et al. 1988, IAUC 103, p. 47

    0.01

    0.12

    331-333

    Whitelock et al. 2000, MNRAS, 319, 728

    Kholopov et al, 1985, GCVS, Nauka

    Perryman et al. 1997, Hipp.Cat. ESA SP-1200

    KM Vel

    Hen 2-34

    Mira M

    Acker et al. 1988, A&AS, 73, 325

    Whitelock et al. 1988, IAUC 103, p. 47

    3.2

    9.0

    370

    Feast et al. 1983a, MNRAS, 203, 373

    V835 Cen

    Hen 2-106

    Mira M ( M5

    Schulte-Ladbeck 1988, A&A, 189, 97

    3.9

    9.4

    400

    Feast et al. 1983a, MNRAS, 203, 373

    V366 Car

    Hen 2-38

    Mira M6

    Muerset & Schmid 1999, A&AS, 137, 473

    2.8

    3.8

    433

    Feast et al. 1983a, MNRAS, 203, 373

    RR Tel

    Hen 3-1811

    Mira M6/M5

    Allen 1980, MNRAS, 192, 521

    Muerset & Schmid 1999, A&AS, 137, 473

    0.3

    2.5

    387

    Feast et al. 1983b, MNRAS, 202, 951

    Penston et al. 1983, MNRAS, 202, 833

    Kotnik-Karuza et al. 2006, A&A, 452, 503

    R Aqr

    HD 222800

    MWC 400

    Mira M7, M8, M4

    Kenyon, 1986

    Muerset & Schmid 1999, A&AS, 137, 473

    Whitelock et al. 2000, MNRAS, 319, 728

    0.01

    0.27

    383-386

    Whitelock et al. 2000, MNRAS, 319, 728

    Kholopov et al, 1985, GCVS, Nauka

    Perryman et al. 1997, Hipp.Cat. ESA SP-1200

    RX Pup

    HD 69190

    Hen 3-138

    Mira M5.5/M5

    Allen 1980, MNRAS, 192, 521

    Muerset & Schmid 1999, A&AS, 137, 473

    2.0

    3.0

    580

    Whitelock et al. 1983, MNRAS, 203, 363

    Feast et al. 1977, MNRAS, 179, 499

    Mikolajewska et al. 1999, MNRAS, 205, 190