communiceren als het moeilijk wordt dat kan makkelijk! 2019-11-21آ  communiceren als het moeilijk...

Download Communiceren als het moeilijk wordt dat kan makkelijk! 2019-11-21آ  Communiceren als het moeilijk wordt

If you can't read please download the document

Post on 29-May-2020

0 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • Communiceren als het moeilijk wordt …dat kan makkelijk!

    Robbert van den Nieuwenhof, huisarts

    Odette Schouten, huisarts en

    NHG-kaderarts supervisie & coaching

    Juul Houwen, huisarts en

    onderzoeker afdeling Eerstelijnsgeneeskunde Radboudumc

  • Disclosure belangen Robbert van den Nieuwenhof, Odette Schouten, Juul Houwen

    (Potentiële) belangenverstrengeling geen

    Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven

    Robbert van den Nieuwenhof: geen

    Odette Schouten: aangesloten bij Coaches voor Medici, onafhankelijke netwerk van coaches binnen de medische sector

    Juul Houwen: geen

    Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder Andere relatie, namelijk …

    geen

  • Mevrouw Visser, 62 jaar

    Episodes

    Chronische pijnklachten ECI

    Hypertensie, laatste keer 174/74 mmHg

    Amaurosis fugax -TIA

    Chronische nierschade onder behandeling bij nefroloog

    Chronische pijnklachten ECI

    Lage rugpijn, x-LWK geen structurele afwijkingen

    Pijnklachten benen, EAI normaal

    Vergeetachtig, 2x NVZB bij geriater

    Overgewicht

    Rookt 15 sig/dag

  • Aanklag er

    Redd er

    Slachtoff er

    Ontstemd Ongemak Irritatie Frustratie

    Hoopvol Oplossen Aardig zijnExtreem behulpzaamOngevraagd advies

    Moedeloo sMachtelo osTeleurgest eldPassief

    Jij bent niet

    ok

    Ik ben niet

    ok

    Ik ben niet ok

    Ik ben ok

    Ik ben okJij bent niet ok

  • Ik ben ok

    Ik ben niet ok

    Jij bent okJij bent niet ok

    Arrogant Gezond

    HulpeloosHopeloos

    Aanklager Redder

    Slachtoffer

    Kwetsbaar

    Assertief Zorgzaam

  • Om te onthouden

    ▪ Ik oké – Jij oké

    ▪ Wat doet dit met mij?

    ▪ Wat doet dit met de ander?

    ▪ Wat doe ik met die ander?

    ▪ Wat doet die ander met mij?

  • “Complexity is what I feel when I don’t have an algorithm for what’s in front of me. And why don’t I have an algorithm for complex patients? Because our algorithms are for diseases, not persons.’’1

    1Peek et al., Primary care for patient complexity, not only disease. Fam Syst Health. 2009.

  • ▪ Huisartsen zien veel patiënten met complexe zorgvragen ▪ Multimorbiditeit

    ▪ Psychische problemen

    ▪ Somatisch onvoldoende verklaarde lichamelijke klachten (SOLK)

    ▪ Laaggeletterdheid

    ▪ Positieve effecten persoonsgerichte communicatie2

    ▪ Problemen bij communicatie

    2Stewart M. The impact of patient-centered care on outcomes. BMJ. 2001.

  • Welke problemen doen zich voor in de arts-patiënt communicatie? En hebben deze effect op de medische besluitvorming?

    1. Vooroordelen, implicit bias

    2. Contextuele errors

    3. Creëren van gezamenlijke probleemdefinitie

  • Vooroordelen, implicit bias

    • Etniciteit en geslacht zijn belangrijke voorspellers bij therapie bij patiënten met fracturen3 en pijn op de borst4

    • Bewust worden van automatische stereotypering is belangrijk

    3Knox et al., Ethnicity as a Risk Factor for Inadequate Emergency Department Analgesia. JAMA. 1993.

    4Schulman et al., The effect of race and sex on physicians' recommendations for cardiac catheterization. N Engl J Med. 1999.

  • Vooroordelen, implicit bias

    ▪ Hoe kunnen we hiervan bewust worden?

    ▪ Individuating, meer focus op individu

    ▪ Hypothetische patiënt met dyspnoe, hoesten en roken; variatie in geslacht5

    ▪ ‘’Wat is de meest waarschijnlijke diagnose?’’

    ▪ Mannen kregen vaker dan vrouwen de diagnose COPD

    ▪ Na het presenteren van spirometrie en het effect op een orale corticosteroïd kuur werd dit verschil kleiner

    5Chapman et al., Gender bias in the diagnosis of COPD. Chest. 2001.

  • ‘’The solution comes from seeking more detail […] Each detail triggers new scope for the imagination, a renewed possibility of empathy, and a much increased chance of the patient feeling heard’’ (Iona Heath)

  • Vooroordelen, implicit bias

    ▪ Hoe kunnen we hiervan bewust worden?

    ▪ Pro-White treatment bias

    ▪ Perspective taking

    ▪ Na interventie geen verschil7

    6Drwecki et al., Reducing racial disparities in pain treatment: the role of empathy and perspective-taking. Pain. 2011.

  • Contextuele errors

    ▪ Gebruik van richtlijnen: ondervertegenwoordiging mensen met een migratie achtergrond, lage opleiding of multimorbiditeit

    ▪ Geen rekening met de context van de patiënt

    ▪ Medische besluitvorming waarbij onvoldoende aandacht is voor de context van de patiënt, kan heel verkeerd uitpakken (contextuele errors)

  • Contextuele errors

    ▪ Hoe kunnen we de zorg contextualiseren?7

    1. Presenteert de patiënt de context-gerelateerde cue?

    2. Pikt de huisarts deze cue op en exploreert hij/zij de cue?

    3. Komen hier vervolgens nog meerdere context aspecten naar voren die belangrijk zijn voor de medische besluitvorming?

    4. Is de contextuele factor meegenomen in de medische besluitvorming?

    7Weiner et al., Contextual Errors in Medical Decision Making: Overlooked and Understudied. Acad Med. 2016.

  • Contextuele errors

    ▪ 4 varianten ▪ Geen cue

    ▪ Biomedisch

    ▪ Contextueel

    ▪ Beide cues

    ▪ Error free care

    8Weiner et al., Contextual errors and failures in individualizing patient care: A multicenter study. Ann Intern Med. 2010.

    73% 38% 22% 9%

  • Contextuele errors

    “The good physician treats the disease; the great physician treats the patient who has the disease” (William Osler)

  • Gezamenlijke probleemdefinitie

    ▪ Analyse consulten hogere vs lagere sociaal-economische- status9

    ▪ Communicatie minder persoonsgericht bij patiënten met een lagere SES; lagere score voor item gezamenlijke probleemdefinitie9

    ▪ Zelfde resultaten bij patiënten met een depressie10

    9Mercer et al., General Practitioners' Empathy and Health Outcomes: A Prospective Observational Study of Consultations in Areas of High and Low Deprivation. Ann Fam Med. 2016.

    10Jani et al, Patient centredness and the outcome of primary care consultations with patients with depression in areas of high and low socioeconomic deprivation. Br J Gen Pract. 2012.

  • Hoe kunnen we dit leren?

    ▪ Onderwijs interventies hebben effect op professionele attitude en leveren van contextuele zorg

    ▪ een significant betere en gunstigere attitude ten opzichte van patiënten met chronisch vermoeidheid syndroom11

    ▪ leveren van betere contextuele zorg (69%) ten opzichte van niet getrainde studenten (22%)12

    11Friedberg et al., Teaching medical students about medically unexplained illnesses: a preliminary study. Med Teach. 2008.

    12Schwartz et al., An educational intervention for contextualizing patient care and medical students' abilities to probe for contextual issues in simulated patients. JAMA. 2010.

  • Wat kunnen we zelf nog meer doen?

    ▪ Positieve effecten bij patiënt bij dubbel consult13

    ▪ Persoonlijke continuïteit: essentieel voor vertrouwensband

    ▪ Communiceer begrijpelijk en denk aan laaggeletterdheid

    ▪ Betrek patiënt bij maken van zorgplan, ook migranten of patiënten met een lagere opleiding 13Mercer et al., More time for complex consultations in a high-deprivation practice is associated with increased patient enablement. Br J Gen Pract. 2007.